Trải qua không ít khó khăn, thách thức về ảnh hưởng của thời tiết, dịch bệnh, giá cả vật tư, thị trường tiêu thụ... năm qua nông nghiệp tỉnh ta vẫn vững vàng phát triển, giành thắng lợi toàn diện với tốc độ tăng trưởng GDP của ngành đạt cao nhất nhiều năm gần đây là 5,7%, vượt 185% so kế hoạch và cao hơn bình quân chung của cả nước. Nông nghiệp thực sự là nền tảng vững chắc bảo đảm an ninh lương thực, góp phần quan trọng giữ vững an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội.

Kết quả khảo sát thực tế ở tỉnh ta một vài năm gần đây một lần nữa càng khẳng định vai trò "nền tảng", "trụ đỡ" của ngành sản xuất nông nghiệp. Trong bối cảnh chung do ảnh hưởng của suy thoái kinh tế thế giới, nhiều công ty, xí nghiệp trong và ngoài tỉnh đã ngừng trệ sản xuất, đứng trên bờ vực phá sản. Hàng ngàn lao động thất nghiệp, trở về quê hương. May nhờ có ruộng đất trồng lúa, trồng rau, đồi cây sản xuất... nên số con em ấy vẫn có việc làm, an ninh lương thực được bảo đảm, cuộc sống được vui vầy, ấm no. 

Ngày nay, mỗi dịp về quê được trò chuyện cùng bà con nông dân, tôi đều cảm nhận rõ sự thay đổi trong nhận thức và hành động của mỗi người về ngành nghề sản xuất nông nghiệp. Khác với thói quen truyền thống xưa kia, làm nông phải lọ mọ thức dậy từ 3-4 giờ sáng chuẩn bị quang gánh, quốc xẻng ra đồng làm thì nay đường bê tông sạch sẽ, xe máy dẫn đến tận ruộng. Câu nói vui của bà con: "Đi cấy về mà chân tay vẫn sạch như đi chơi" cho thấy sự thay da đổi thịt, sự tiến bộ đi lên rõ rệt của ngành sản xuất nông nghiệp tỉnh ta nói chung và của từng vùng nông thôn nói riêng.

Kết quả nổi bật nhất trong sản xuất nông nghiệp một vài năm gần đây là cuộc cách mạng về dồn diền đổi thửa và xây dựng cánh đồng mẫu. Bức tranh nông thôn ngày nay là những thửa ruộng khang trang, liền dải rộng đến vài trăm mét; đến vụ máy cày, máy sạ, máy gặt... được sử dụng rộng rãi. Trên đồng ruộng ai nấy đều vui mừng, phấn khởi, nhất là khi mùa vàng bội thu. Chị Hoàng Thị Phương ở thôn Đông, xã Cảnh Thụy hồ hởi tâm sự: "Gia đình tôi có gần 7 sào ruộng, trước đây chia thành 6 ô cách xa nhau nên hiệu quả lao động một ngày chẳng được là bao, nhiều khi thuê cày cũng khó vì diện tích nhỏ nên có lúc phải cuốc tay. Nhưng nay dồn lại, tôi chỉ còn có 2 ô nên cấy, cày đều thích, tiện lắm cô ạ!". Được biết, xã Cảnh Thụy của huyện Yên Dũng là một trong những xã tiên phong về chương trình dồn diền đổi thửa và xây dựng thành công mô hình cánh đồng mẫu lớn đầu tiên của tỉnh. Từ đây phong trào này đã lan rộng ra khắp các xã, các huyện khác trong tỉnh, trở thành nội dung trọng điểm phục vụ chương trình sản xuất nông nghiệp hàng hóa gắn với xây dựng nông thôn mới. Chỉ tính riêng năm 2014, toàn tỉnh đã thực hiện dồn điền đổi thửa được gần 5.000 ha, đạt 224% kế hoạch; nghiệm thu 68 mô hình cánh đồng mẫu. Qua đánh giá cho thấy, sản xuất theo mô hình cánh đồng mẫu góp phần giảm chi phí đầu vào, hiệu quả kinh tế tăng tối thiểu 20%, đặc biệt nhiều cánh đồng cho giá trị tăng trên 50% so với sản xuất đại trà như huyện Yên Dũng, Tân Yên, Hiệp Hòa, Lạng Giang... Đặc biệt năm 2014, tỉnh ta đã có 13 xã "về đích" nông thôn mới, vượt 03 xã so với kế hoạch.

Trên từng lĩnh vực sản xuất cụ thể năm 2014 kết quả tăng cả về diện tích, năng suất và sản lượng, tiêu biểu như sản lượng lương thực có hạt đạt trên 665.000 tấn, vượt gần 4% so kế hoạch; năng suất lúa bình quân cả năm đạt gần 56 tạ/ha, tăng gần 3 tạ/ha so với năm 2013; rau chế biến, rau an toàn 3.800 ha, tăng 24% so với cùng kỳ, sản lượng đạt 72.200 tấn; sản lượng cây ăn quả ước đạt gần 190.000 tấn, tăng 40% so với năm 2013 và vượt trên 26% so với kế hoạch, trong đó diện tích vải sản xuất theo tiêu chuẩn VietGAP đạt 8.500, chiếm 25% tổng diện tích, sản lượng ước đạt 45.000 tấn và tăng 25% so với cùng kỳ. Đặc biệt hiện nay trên địa bàn huyện Lục Ngạn - nơi có diện tích cây ăn quả lớn nhất tỉnh đang có sự chuyển dịch mạnh mẽ về cơ cấu cây trồng. Phần lớn diện tích trồng vải hiệu quả thấp được chuyển sang trồng cây cam Đường Canh và bưởi Diễn. Tân Quang là xã điển hình cho phong trào này và thực tế đã khẳng định hiệu quả kinh tế cao gấp 3-4 lần với tổng doanh thu của xã mỗi năm đạt vài trăm tỷ đồng, cá biệt có một vài hộ trở thành tỷ phú khi đầu tư phát triển hai loại cây này như hộ Trần Văn Hinh... 

Công tác phát triển rừng đạt kết quả cao với trồng rừng tập trung tăng trên 50% so với kế hoạch; tỷ lệ che phủ rừng đạt 37%...

Trên lĩnh vực chăn nuôi, thủy sản có sự mở rộng hình thức trang trại, nuôi thâm canh. Tổng đàn lợn, đàn gia cầm và đàn bò đều tăng so với cùng kỳ; sản lượng thịt hơi các loại  là 212.000 tấn, vượt 2,4% so kế hoạch. Đặc biệt, trong năm 2014, tỉnh ta đã quyết liệt chỉ đạo các cơ quan chuyên môn tập trung tìm ra giải pháp giữ vững và phát triển thương hiệu "Gà đồi Yên Thế", đồng thời bảo đảm chất lượng sản phẩm trên thị trường cạnh tranh. Trên lĩnh vực thủy sản tập trung vào những đối tượng nuôi có giá trị cao như cá Chép lai, Rô phí đơn tính, Trắm đen... đồng thời phát triển mạnh nuôi con đặc sản như ba ba. Năm 2014, lượng ba ba giống sản xuất trong tỉnh đạt 85.000 con, sản lượng ba ba thịt đạt bình quân 45 tấn/năm. Trên địa bàn tỉnh đã hình thành một số vùng chuyên canh nuôi cá tập trung theo các hình thức thâm canh cho năng suất cao như xã Nghĩa Trung, huyện Việt Yên có 173 ha, xã Ngọc Châu của huyện Tân Yên 74 ha, xã Hợp Thịnh của huyện Hiệp Hòa 149 ha, xã Lão Hộ của huyện Yên Dũng 43 ha... 

Cùng với những vùng chuyên canh là số lượng hợp tác xã và trang trại sản xuất nông nghiệp cũng tăng cao với tổng số 290 hợp tác xã, tăng 27 hợp tác xã so năm 2013 và có 620 trang trại, tăng 166 trang trại so với năm 2013. Công tác đào tạo bồi dưỡng nghiệp vụ cho cán bộ hợp tác xã, chủ trang trại và đào tạo nghề cho lao động nông thôn thường xuyên được đầu tư quan tâm. Vấn đề dịch bệnh được chú trọng nên trong năm không xảy ra dịch bệnh tràn lan.

Những kết quả trên đã nâng giá trị sản xuất bình quân trên 1 ha đất sản xuất nông nghiệp năm 2014 đạt 70 triệu đồng, tăng 10 triệu đồng/ha so với năm 2013, từ đó góp phần quan trọng nâng cao thu nhập và chất lượng cuộc sống của người dân nông thôn.

Như vậy, nhìn lại một năm qua, sản xuất nông nghiệp của tỉnh ta đạt kết quả rất đáng khen ngợi. Đó không chỉ nhờ sự quan tâm chỉ đạo kịp thời của lãnh đạo tỉnh, UBND các cấp, chính quyền địa phương mà còn thể hiện tinh thần đoàn kết, gắn bó, đồng lòng của nhân dân tỉnh ta trong sự nghiệp xây dựng quê hương ngày một văn minh, giàu đẹp và tiến bộ./

Bài: Thanh Phúc