Song song với các hoạt động hỗ trợ kinh phí xây hầm khí biogas, giúp người dân vay vốn với lãi suất ưu đãi, xây dựng các mô hình thí điểm về sản xuất nông nghiệp các bon thấp… Dự án LCASP còn triển khai nhiều lớp tập huấn để chuyển giao tiến bộ khoa học kỹ thuật mới đến với bà con nông dân, trở thành cầu nối khoa học hữu ích trong đời sống thực tế ở địa phương.

Chị Hà Thị Thuyết ở thôn 5, xã Việt Tiến, huyện Việt Yên cho biết, trong sản xuất nông nghiệp chị thường ủ phân chuồng hoai mục để bón cho cây trồng. Phương pháp ủ của chị Thuyết là sử dụng phân chuồng của vật nuôi cùng với tro bếp hoặc trấu cộng vôi bột rắc đều sau đó trát bùn hoặc phủ bạt kín, sau 3 - 4 tháng sử dụng. Phân sau ủ tơi xốp, ít mùi hôi thối so với bón phân tươi trực tiếp. “Khi được tham gia lớp tập huấn về ủ phân compost của Dự án LCASP triển khai, tôi đã hiểu quy trình ủ phân theo khoa học, tỷ lệ phối trộn và sử dụng nguyên liệu phù hợp. Chắc chắn tôi sẽ làm theo hướng dẫn và cho hiệu quả cao hơn ở vụ sau” – chị Thuyết khẳng định.

Cùng thôn 5, chị Nguyễn Thị Minh chia sẻ, trước đây sau mỗi vụ mùa nông dân thường phải mất 3-4 công lao động cắt gốc rạ, thu gom rơm tập trung rồi đốt bỏ ngay tại ruộng. Từ khi được Dự án LCASP tuyên truyền, tập huấn về kỹ thuật ủ phân từ phế phụ phẩm nông nghiệp, người dân xã Việt Tiến đã tận dụng nhiều nguyên vật liệu thừa như lá cây, rơm rạ, trấu, phân chuồng… để ủ làm phân hữu cơ vi sinh bón cho cây trồng, giúp giảm chi phí sản xuất và tăng hiệu quả kinh tế.

Nguyên liệu để ủ phân compost theo quy trình kỹ thuật khoa học gồm: phân chuồng, chất độn là các loại cây phân xanh, rơm, rạ, trấu, mùn cưa,…; men ủ 20 gói; đường hoặc nước rỉ mật 10 kg và cám ngô hoặc cám gạo. Các lớp nguyên liệu ủ sử dụng lần lượt một lớp chất độn 15- 20cm, sau đó rải một lớp phân chuồng, rắc một lớp cám ngô hoặc cám gạo rồi, hòa men ủ và rỉ mật tưới đều lên trên mặt; tiếp tục rải các lớp tiếp theo đến khi hết nguyên liệu. Sau đó phủ bạt đậy kín, sau 6 tháng phân sử dụng tơi xốp, không mùi và an toàn, bảo vệ môi trường xung quanh. Trong thời gian ủ có thể đảo trộn 2-3 lần để các nguyên liệu được trộn đều. Nguồn phân này đặc biệt thích hợp để bón cho các loại cây ăn quả và hoa ly, hạn chế đáng kể nguồn sâu bệnh hại.

Thực tế hiện nay cho thấy, đi dọc tuyến đường quốc lộ từ thành phố về các huyện chúng ta không còn bất ngờ với hình ảnh những đống rơm, đống rạ đốt cháy khói nghi ngút. Điều này không chỉ làm mất mỹ quan môi trường mà còn gây ô nhiễm không khí, đặc biệt ảnh hưởng đến vấn đề an toàn giao thông. Song nhiều người dân địa phương vẫn giữ thói quen này bởi lượng rơm rạ dư thừa sau mỗi vụ thu hoạch còn rất nhiều. Việc Dự án LCASP tổ chức tập huấn hướng dẫn kỹ thuật và hỗ trợ 100% kinh phí để người dân xây hố ủ phân compost được coi là một trong những giải pháp hữu hiệu mang tính khoa học, có ý nghĩa thiết thực trong việc tận dụng phế phụ phẩm nông nghiệp để xử lý thành nguồn phân hữu cơ bón chính cho cây trồng.

Nói về định hướng, ông Nguyễn Trung Kiên – Giám đốc Ban Quản lý Dự án LCASP nhấn mạnh, thời gian tới Dự án tiếp tục tập huấn, hỗ trợ hố ủ có kích cỡ lớn hơn, tập trung hỗ trợ các trang trại quy mô lớn và sử dụng công nghệ ủ hiếu khí giúp cho quá trình phân hủy, xử lý phân nhanh, hiệu quả cao hơn.

Bài, ảnh: Thanh Phúc